307 total views, 5 views today

Πόσα ξέρουμε για το χιούμορ που σώζει μικρούς και μεγάλους;

Αλήθεια, πόσα ξέρουμε γι’ αυτό το χιούμορ που σώζει μικρούς και μεγάλους όπως υποστηρίζουν Ψυχολόγοι; Έχουμε καταλάβει όλοι πόσο πολύτιμο είναι το γέλιο στη ζωή μας;

Ας πάρουμε τα πράγματα απ’ την αρχή! Το χιούμορ, όπως γνωρίζουμε είναι μία ιδιαίτερη μορφή ανθρώπινης επικοινωνίας, που ως στόχο έχει να προκαλέσει το γέλιο. Τα συστατικά, οι ιδιότητες και η σωστή στιγμή του χιούμορ αναλύθηκαν ιδιαίτερα από τους αγγλοσάξονες και συνήθως η λέξη μεταφράζεται σε άλλες γλώσσες ως δάνειο της αγγλικής γλώσσας. Η αγγλική λέξη wit μεταφράζεται ως πνεύμα, (witty: πνευματώδης). Είναι επιστημονικά βεβαιωμένο ότι το γέλιο είναι συνδεδεμένο ως φαινόμενο πολιτισμού με πλειάδα κοινωνικών και ιστορικών ομάδων.

Η ιστορική προέλευση της λέξης

Η πρώτη αναγωγή της προέλευσης του αγγλικού όρου humor γίνεται στην «περί των χυμών του σώματος» θεωρία του Ιπποκράτη. Βάσει αυτής της ιατρικής θεωρίας υφίστανται τέσσερις κράσεις, που κάθε μία έχει σχέση με την επικράτηση ενός από τους τέσσερις χυμούς του ανθρώπινου σώματος (χολή, φλέγμα, μέλαινα χολή, αίμα). Όταν υπάρχει αρμονική μίξη των χυμών του σώματος, ο άνθρωπος είναι υγιής και με καλή διάθεση.

Στη λατινική γλώσσα η λέξη (h)umor σήμαινε εκτός από το υγρό, την υγρασία, το χυμό και τη διάθεση. Οι λατινογενείς γλώσσες προσέλαβαν τον όρο και συναντάται στην αρχαία γαλλική γλώσσα ως umor και humor και από εκεί στην αγγλο–νορμανδική διάλεκτο ως humour. Άλλωστε μέχρι και σήμερα στα αγγλικά του Ηνωμένου Βασιλείου κυριαρχεί η μορφή humour έναντι αυτής humor.

Πρέπει όμως να διευκρινιστεί ότι η σχέση του λατινικού umor με τους «χυμούς» του Ιπποκράτη είναι εννοιολογική και όχι ετυμολογική.

Είδη χιούμορ

Το χιούμορ πολλές φορές υπόκειται σε διαβαθμίσεις και κατηγοριοποιήσεις, ανάλογα με το είδος του, την αισθητική ή την οξύτητά του. Περιφραστικά θα μπορούσαν να αναφερθούν οι εξής κατηγορίες:

Το ξερό χιούμορ. Όταν ο αστεϊζόμενος έχει ύφος ανέκφραστο και ο λόγος του δεν έχει κωμική χροιά.

Το καυστικό ή βιτριολικό χιούμορ. Εδώ οι παρατηρήσεις γίνονται με σκοπό τον ερεθισμό και τη μείωση των υποκειμένων στο χιούμορ και χρησιμοποιούνται διατυπώσεις και φόρμες, που θα τους προσβάλουν.

Το μαύρο χιούμορ (black humor). Σε αυτό το είδος ο επιχειρούμενος αστεϊσμός ή σάτιρα ανάγεται σε θλιβερά γεγονότα ή καταστάσεις. Το είδος αυτό χρήζει ιδιαίτερης προσοχής ως περισσότερο ευάλωτο σε απόρριψη.

Η παρωδία. Στην παρωδία, μία μορφή ή ένα έργο τέχνης προβάλλεται μιμητικά με διαθλασμένο τρόπο με σκοπό τη γελοιοποίηση του. Στο είδος αυτό ανάγεται και η μίξη (montaz) αληθινών γεγονότων όχι όμως ομοίων κατά τόπο και χρόνο.

Η σάτιρα. Η σάτιρα είναι μια λογοτεχνική ή καλλιτεχνική μορφή που εκθέτει τις αδυναμίες του θέματός της με στόχο τον εμπαιγμό, συχνά με την προσδοκία της βελτίωσής του.

Ο αυτοσαρκασμός. Με τον αυτοσαρκασμό, το άτομο σαρκάζοντας τον εαυτό του προσπαθεί να περάσει ένα μήνυμα στους συνομιλητές του. Θεωρείται δείγμα προηγμένου χιούμορ.

Πηγαίο χιούμορ. Είναι ο τρόπος να κάνει κάποιος τους άλλους να γελούν χωρίς προσπάθεια.

Σουρεαλιστικό χιούμορ. Χιούμορ στο οποίο χρησιμοποιούνται οι φόρμες του υπερρεαλισμού.

Το χιούμορ μέσω της μορφής του λόγου. Χρησιμοποιείται ως μορφή του λόγου ώστε η πρόταση να καταστεί αστεία. Άριστοι ομιλητές που αναγνωρίζουν την αξία του χιούμορ χρησιμοποιούν αυτό ως διάλειμμα ιδιαίτερα σε μακρές ομιλίες τους για να μη καταστούν βαρετοί ή αντίθετα προκειμένου απ΄ αρχής να τύχουν της ιδιαίτερης προσοχής των ακροατών τους.

Γέλιο = υγεία!

Πολλοί το αποκαλούν σωτήριο, οι περισσότεροι φάρμακο και κάτι θα ξέρουν αφού έρευνες αποδεικνύουν ότι στο πλαίσιο μίας αισιόδοξης στάσης ζωής, το γέλιο:

• Τονώνει την άμυνα του οργανισμού συμβάλλοντας στην τόνωση της καρδιαγγειακής υγείας.

• Ανακουφίζει από τον σωματικό και ψυχικό πόνο.

• Χαλαρώνει εκτονώνοντας την ένταση.

• Είναι αντίστοιχο της αερόβιας άσκησης, αφού γυμνάζεται το καρδιαγγειακό αλλά και το αναπνευστικό σύστημα, αυξάνονται οι παλμοί και η παροχή οξυγόνου και αίματος στους ιστούς ενώ παράλληλα συσπώνται οι μύες κυρίως των κοιλιακών.

Μέσα, λοιπόν, στις υποχρεώσεις και τις απαιτήσεις της καθημερινότητας δεν πρέπει να αφήνουμε ποτέ στην άκρη την υποχρέωση απέναντι στον εαυτό μας να γελάμε συχνότερα! Εξάλλου, όπως είχε πει κι ο Τζορτζ Μπέρναρντ Σω: «Το χιούμορ είναι το σωσίβιο στην τρικυμία της ζωής».

Εκτύπωση